Spastisite Tedavi Yöntemleri

Spastisite; kısmi kasların aşırı aktif hale gelmesi durumunda, adale katılığına, sertliğine ya da spazmlarına neden olması durumu. Yaralanma, serebral palsi, inme ya da mültipl skleroz gibi durumların beyinde ya da omurilikte yol açmış olabileceği hasardan kaynaklı halk arasında inme diye adlandırılan kas hareketsizliği problemidir.

Spastisite tedavisinde primer amaç hastayı spastisitenin olası sekonder etkilerinden uzak tutabilmektir. 

Spastisite tedavisi boyunca dikkat edilmesi gerekli temel unsurlar şunlardır;

  • Spatisitenin süresi: Üst motor nöron sendromundan direkt sonra gerçekleşen spastisite hızlı bir iyileşme gösterecektir. Hastalık kronikleşirse tedavi yöntemine yanıt güçleşir.
  • Spastisitenin şiddeti: Başlangıç aşamasında ki spastisite tedaviye daha iyi yanıt verirken spastisitenin şiddeti arttıkça tedavi süresi ve alanı daralır.
  • Spastisite dağılım: Fokal ya da global oluşuna göre doğru tedavi yöntemi seçilmelidir.
  • Lezyon bölgesi: Spinal kord kökenli spastisitede oral baklofen cevabı serebral kökenli spastisiteye göre daha kısa süre de cevap vermektedir.
  • Ko-morbidite: Tedaviye karar vermeden önce hastada mevcut olan istemli motor kontrol sistemi derecesi test ve kontrol edilmelidir.

SPASTİSİTE TEDAVİSİ VE YÖNTEMLERİ

Spastisite tedavisi için erken tanı en önemli konudur ve tanıdan sonra erken tedavi de ilk seçenek pozisyonlama ve germe yöntemidir. 

  •  Fizik Tedavi;

 SICAK  TEDAVİ ; Spastisite için spastik kaslı bölgelerin, lokal gevşetilmesi durumudur. Sıcak spastik kaslar üzerine paket ya da parafin şeklinde temaslı uygulamadır. Ayrıca spastik kasları ısıtmak için ultrason da kullanılmakta. Sıcak kaynaklı relaksasyon genell anlamda daha kısa sürer.

 SOĞUK TEDAVİ ; Soğuk uygulamalar birlikte, spastisitede ve tendon refleks eksitabilitelerinde kısa süre de çok fazla azalmalar görülmekte, ancak soğuk uygulamanın süresi se.ilen çalışma metoduna göre değişkendir. 

ULTRASON İLE TEDAVİ; Spastisitede uygulanan düşük doz ultrason, spastisiteyi arttıracaktır, halbuki daha yüksek dozdaki ultrason uygulamaları spastisitede açısından kısa süreli azalma göstermektedir. Azalma süresi 15-20 dakika arasında değişmektedir.

ELEKTRİK STİMULASYON TEKNİĞİ İLE SPASTİSİTE; Spastisite için uzun zamandır kullanılan bir azaltma yöntemidir.

Resiprokal inhibisyon yoluyla spastisiteyi azaltmak için antagonist kaslar uyarılabileceği gibi

kasları inhibe etmek veya yorgun hale getirip devre dışı bırakmak içinde kullanılır.

Fonksiyonel elektrik stimulasyon ve nöroprostetik gibi işlevlilerin  de spastisite açısından faydalı olduğuda söylenmektedir

LOKAL FARMAKOLOJİK TEDAVİ

  • İntratekal 
  • Periferik sinir bloklar
  • Motor nokta bloklar
  • Botilinium toksin enjeksiyonlardır.

CERRAHİ TEDAVİ

 Spastisiteyi kontrol etmek için sinir sisteminde kimyasal, radyofrekans veya cerrahi yöntemler arasından en son çare olarak tercih edilmektedir. Bahsettiğimiz hassasiyetten ötürü aynı amaçla geliştirilmiş cerrahi yöntemlerden diğerlerine göre daha fazla incelenen, araştırılan, geliştirilen ve tercih edilerek uygulanan işlem ise dorsal kök kesimi işlemidir.

Omurilikte ki posterior kılcal sinir köklerinin belirli yerlerinin hassas bir biçimde cerrah tarafından kesilmesi işlemidir. Böylelikle bu müdahale sayesinde kas iğciğinden gelen uyarı omuriliğe gidemez ve spastisite de azalma durumu gözlemlenir.