Epilepsi

Beynimiz, çok sayıda sinir hücresinin birbiriyle yaptığı sonsuz olasılıkta bağlantı üzerine kurulmuş, saniyede milyonlarca bitlik işlem kapasitesine sahip bir bilgisayara benzetilebilir. Bu kadar yoğun bağlantının ve bilgi akışının olduğu sistemde her gün yaşanan küçük aksamalar bizler farkına varmadan beynimiz tarafından giderilir. Ancak zaman zaman aksaklık belirli bir eşik değeri aşarsa beyinin ilgili bölgesinde sıra dışı bir elektriksel aktivite oluşur. Bu bölgenin temsil ettiği vücut bölgesinde sıra dışı işlev (kasılma, yalanma-yutkunma hareketi) veya var olan işlevin yapılamaması (konuşmada durma) durumu tıpta “epilepsi nöbeti”, halk arasında ise “sara krizi” olarak bilinir.

Kişinin tek bir nöbet geçirmesi epilepsi hastası olduğu anlamına gelmemekle birlikte, epilepsi açısından tetkikleri yapılmalı ve bir nöroloji uzmanı tarafından takip edilmelidir. Ateş, metabolik bozukluklar (kan şekeri düşüklüğü yada yüksekliği, kan tuzlarında değişiklikler), tiroid hastalıkları, bazı ilaçlar,uzun süre uykusuz kalınması, aşırı alkol kullanımı yada kesilmesi sonrası gibi durumlar nöbete sebep olabilir.

Epilepsi, dünya nüfusunun yaklaşık %1’ini etkileyen bir hastalıktır. Epilepsi nöbetleri herhangi bir yaşta ortaya çıkabilir ama sıklıkla gençler ile yaşlıları etkiler. Bazı epilepsi türlerinde genetik yatkınlık bilinmekle birlikte direkt olarak anne-babadan çocuğa geçen bir hastalık değildir. Epilepsi bulaşıcı bir hastalık değildir.

Epilepsi nöbeti sadece kasılma krizi şeklinde olmayabilir. Beyinin etkilenen bölgesine göre farklı belirtiler olabilir. Şuur kaybı var ise nöbet genellikle tüm beyine yayılmıştır. Epilepsi nöbeti direkt tüm beyinden başlayabileceği gibi bazen beyinin bir bölgesinden başlar ve yayılır. Bu durumda nöbetin başlangıcındaki bulgular nöbet başlangıç yerinin tespiti için yol göstericidir.  Bu nedenle nöbet geçiren bir kişiye tanıklık edenlerin nöbet öncesinde hastanın kol yada bacaklarında kasılma yada otomatik hareket dediğimiz tekrarlayıcı hareketler olup olmadığına, hastanın şuurunu kaybedip kaybetmediğine, gözlerinin durumuna, başında zorunlu bir dönme hareketi olup olmadığına, vücudunun hangi bölgelerinin hangi sıra ile kasıldığına ve idrar kaçırıp kaçırmadığına dikkat etmesi gerekir. Bu bilgiler doktora aktarıldığında teşhis ve tedavi daha hızlı ve doğru olacaktır.

Epilepsi hastalığının sebepleri çok çeşitlidir. En sık karşılaşılan nedenler:

  • Travma
  • Beyin dokusunun gelişimsel bozuklukları
  • Genetik hastalıklar
  • Hipokampal skleroz
  • Beyin tümörleri
  • Hipoksik iskemik beyin hasarları (ör: serebral palsi)
  • Santral sinir sistemi enfeksiyonları (menenjit, ensefalit)
  • İmmun aracılı inflamasyonlar
  • İnme (beyin damar tıkanıklığı yada beyin kanaması sonrası)

Doktor, nöbetle başvuran bir hasta ile karşılaştığında öncelikle nöbete tanıklık edenleri ve aileyi dinler. Son zamanlarda herkesin yanında bulunabilen akıllı telefonlar ile nöbetin kaydedilmesi, doktorun nöbeti anlamasında oldukça yardımcı olmaktadır. Sonrasında hasta muayene edilir. Nöbetin gösterilebilir bir nedeni olup olmadığını anlamak için tahliller yapılır, beyin MR filmi ve EEG (elektroensefalografi) çektirilir ve özel durumlarda başka tetkikler de istenebilir.  Sonuç olarak nöbetin sebebi, türü ve tedavisi hakkında hastaya bilgi verilir. Başlanan tedavilerin sıklıkla uzun süre kullanılması gerekir, pek çok ilaç özel takip gerektirir. Bu nedenle hastanın sürekli doktoru ile iletişim halinde olması gerekmektedir. Epilepsi nöbetlerinin bazıları ilaç tedavisi ile control altına alınamayabilir. Bu gibi durumlarda, hasta özelinde karar verilerek, vagal sinir stimülasyonu, ketojenik diyet veya epilepsi cerrahisi düşünülebilir.

Epilepsi nöbeti genellikle 1-2 dakika içinde sonlanır ancak hastanın tamamen kendine gelmesi 30 dakikayı bulabilir. Epilepsi nöbetinin, 5 dakikadan uzun sürmesi yada hasta kendine gelmeden arka arkaya nöbet geçirmesi durumu status epileptikus olarak adlandırılır. Acil müdahele gerektirir. Müdaheleye ragmen nöbeti durdurulamayan hastalar yoğun bakım ünitelerinde takip edilir.

Epilepsi krizi geçiren biri ile karşılaşırsanız;

  • Öncelikle hastanın güvenli bir yerde olduğundan emin olun
  • Hastayı uygun bir yere yan olarak yatırın
  • Hemen 112 acil servisi arayın
  • Çenesinde kasılma varsa dilini ısırmaması için dişlerinin arasına havlu benzeri yumuşak bir bez sıkıştırılabilir
  • Hastanın rahat nefes alabilmesi için etrafında kalabalık oluşturmayın, var ise kravat eşarp gibi eşyaları boğazından çıkarın
  • Nöbet esnasında olanları gelen ekibe aktarabilmek için dikkatle takip edin
  • Nöbet geçtikten sonra hastanın kendine gelebilmesi için bir süre aynı pozisyonda kalmasını sağlayın

Kronik migren tedavisi

Bizi takip edin.

Kronik migren tedavisi

Neuropark Online Randevu

NeuroPark Randevu ve İletişim

Bunlar da İlginizi Çekebilir